De stormvloedkering dinsdagmiddag

Stormvloedkering Mose beschermt Venetië

Het is groot nieuws in Italië: ondanks het noodweer met waterstanden soms twee meter boven normaal bij vloed is Venetië niet onder water komen te staan. De beweegbare stormvloedkering die de lagune van Venetië moet beschermen en pas volgend najaar officieel wordt opgeleverd, heeft deze stresstest goed doorstaan. Geen dramatisch nieuws uit Venetië is daarom …

Stormvloedkering Mose beschermt Venetië Lees meer »

President Mattarella zweert premier Meloni in

President Mattarella en de eerste zetten van Meloni

Morgen komt de Italiaanse president Mattarella voor een vierdaags bezoek aan Nederland. Het is een gevoelig moment. Hij zal ongetwijfeld vragen krijgen over wat er speelt in Rome nu de rechts-nationalistische Giorgia Meloni eind vorige maand premier van Italië is geworden. Niet dat hij daar zelf veel invloed op heeft. Want wat vermag een president …

President Mattarella en de eerste zetten van Meloni Lees meer »

Meloni en Macron

Het nieuwe kabinet-Meloni in elf kernwoorden

Zaterdag is Giorgia Meloni beëdigd als premier van het meest rechtse kabinet in Italië sinds de Tweede Wereldoorlog. Na de eerste stappen van dit weekeinde: het kabinet-Meloni in elf kernwoorden. Vrouw. Goed dat Italië eindelijk een vrouw als premier krijgt. Jammer dat er verder zo weinig vrouwen in het kabinet zitten. Ze wil IL presidente …

Het nieuwe kabinet-Meloni in elf kernwoorden Lees meer »

San Cosimato

FAI-dag: naar het oudste ziekenhuis ter wereld

Het was weer zo’n weekeind waarin je je realiseert, ook als je al jaren in Rome woont, wat je hier allemaal nog niet hebt gezien. Het FAI, een fonds dat zich inzet voor het behoud van Italiaans erfgoed, had zijn halfjaarlijkse open-monumentendag georganiseerd. In heel Italië zijn daar 330.000 mensen op af gekomen, zo maakte …

FAI-dag: naar het oudste ziekenhuis ter wereld Lees meer »

Onzeker en bang Italië staat voor nieuw experiment

Als je van een afstand naar Italië kijkt, boven de stofwolken van de verkiezingscampagne uit, blijf je met een enorme vraag zitten. Hoe is het in hemelsnaam mogelijk? Drie maanden geleden is Mario Draghi degene in wie Italianen het meest vertrouwen hebben. En nu voorspellen de peilingen een verkiezingszege van de vrouw die de enige …

Onzeker en bang Italië staat voor nieuw experiment Lees meer »

Italiaanse patriotten en de democratie

Komt de democratie in gevaar als Giorgia Meloni, zoals wordt voorspeld, de verkiezingen in Italië wint?  Zowel haar politieke tegenstanders als veel buitenlandse waarnemers zeggen daar bang voor te zijn. Meloni leidt immers een erfgenaam van de neofascistische partij en is politiek opgegroeid binnen de jeugdbeweging daarvan. Meloni zegt dat het fascisme voltooid verleden tijd …

Italiaanse patriotten en de democratie Lees meer »

‘Patriotten’ van rechts Italië willen minder Europa

Hoe klinkt dit als binnenkomer als je nieuw bent op een Europese top? ,,(Zeg) ja tegen de soevereiniteit van de volkeren, nee tegen de bureaucraten van Brussel […] Leve het Europa van de patriotten.’’ Of: ,,Laten we Italië verdedigen.” Of anders: ,,Het kan geen ketterij zijn om te zeggen dat het (Herstelplan) niet kan worden …

‘Patriotten’ van rechts Italië willen minder Europa Lees meer »

In het rechtse blok heeft Poetin vijanden én vrienden

Komen er, juist nu de internationale scheidslijnen scherper worden getrokken, vrienden van Poetin aan de macht in Rome? Is Italië voor Moskou de weke plek in het Westerse bondgenootschap? Gaat er voor Oekraïne iets veranderen nadat de Italianen op 25 september zijn gaan stemmen? Het zijn vragen waar je niet omheen kunt als je kijkt …

In het rechtse blok heeft Poetin vijanden én vrienden Lees meer »

Italië heeft meer en beter onderwijs nodig

Vorige maand stelde Enrico Letta, de leider van de linkse verkiezingsalliantie, op een traditionele zomerbijeenkomst waar alle partijen komen, in Rimini, voor om de leerplicht aan te passen. Nu is kleuteronderwijs niet verplicht en eindigt de leerplicht als iemand zestien wordt, diploma of niet. Letta wil eerder beginnen en later eindigen. Goed idee, zou je …

Italië heeft meer en beter onderwijs nodig Lees meer »

Niet alle vrouwen willen deze vrouw als premier van Italië

Is het niet een heel goed idee, eindelijk eens een vrouw als premier in Italië? Giorgia Meloni maakt een uitstekende kans om met haar partij dé winnaar van de verkiezingen op 25 september te worden. Ze is fel, recht door zee, retorisch sterk. Vrouwen hebben het in Italië al jaren moeilijk in de politiek – …

Niet alle vrouwen willen deze vrouw als premier van Italië Lees meer »

Hoe de kerk verdween uit de campagne

Vlak nadat er in juli vervroegde verkiezingen waren uitgeschreven, verscheen Matteo Salvini op het journaal van Rai Uno. Over de achtergrond had hij goed nagedacht. Italiaanse vlaggen, natuurlijk. Maar ook een icoon van de madonna en twee andere religieuze afbeeldingen. Het paste bij zijn verkiezingsslogan: Credo. Ik geloof. In verschillende steden in Italië werd het, …

Hoe de kerk verdween uit de campagne Lees meer »

Italiaanse kiezer heeft niet altijd wat te kiezen

In een democratie kies je zelf je politici, en als je daarover ontevreden bent, moet je anders stemmen. Dat klinkt logisch. Maar is dat wel helemaal waar in Italië? Ik wil zeker geen vraagtekens zetten bij de belangrijkste keuze die Italiaanse kiezers op 25 september gaan maken, die tussen partijen en partijleiders. Maar voor het …

Italiaanse kiezer heeft niet altijd wat te kiezen Lees meer »

Rechts kan winnen in Italië. Kan het ook regeren?

Een veelgehoorde vraag is niet of het rechtse blok de komende verkiezingen kan winnen, maar of de partijen daarin ook samen kunnen regeren. Uit strategische overwegingen hebben vier partijen een brede alliantie gevormd. Al wekenlang staat die in werkelijk alle peilingen op winst. Maar binnen dat blok zijn er grote meningsverschillen over belangrijke thema’s als …

Rechts kan winnen in Italië. Kan het ook regeren? Lees meer »

De strategische fouten en morele superioriteit van Italiaans links

Enrico Letta, de leider van de centrum-linkse Democratische Partij, heeft één woord dat hij de Italianen steeds weer voorhoudt. Scegli. Kies. Daar zijn de verkiezingsposters van zijn partij op gebaseerd. Een vlak met twee kleuren, zwart en rood. Kies. Met Europa – Met Poetin. Onderbetaald werk – minimum loon. Zo probeert hij de verkiezingen van …

De strategische fouten en morele superioriteit van Italiaans links Lees meer »

Een centrum-alliantie in Italië wil Draghi terug

Heeft het centrum nog een rol in de Italiaanse politiek? Twee zowel bewonderde als verguisde politici proberen de kiezers ervan te overtuigen dat het zin heeft op hun relatief kleine centrumalliantie te stemmen. Hun belangrijkste strijdkreet: wij willen Draghi terug en gaan dat mogelijk maken. Ze hebben als kandidaten mensen van Forza Italia aangetrokken die …

Een centrum-alliantie in Italië wil Draghi terug Lees meer »

Gekelderde Vijfsterrenbeweging probeert op te krabbelen

Negen jaar geleden zorgden de Vijfsterrenbeweging voor een politieke aardbeving in Italië. In één keer van het niets op een kwart van de stemmen. Dat had toen geen directe gevolgen, maar de klap kwam vier jaar geleden: de partij die begonnen was als een anti-systeempartij, werd de belangrijkste in het parlement. Zij kreeg bijna een …

Gekelderde Vijfsterrenbeweging probeert op te krabbelen Lees meer »

Draghi stapt op, kwetsbaar Italië in crisis

De partijpolitiek heeft het gewonnen van het landsbelang. Dat is, in een notendop, de essentie van de politieke crisis in Italië nu premier Draghi is opgestapt. Hij bood vanmorgen opnieuw zijn ontslag aan aan president Mattarella. Die kon niet meer weigeren nadat gisteren Draghi gisteravond in de Senaat niet het vertrouwen kreeg waar hij om …

Draghi stapt op, kwetsbaar Italië in crisis Lees meer »

De breuk in Italiaanse anti-systeempartij

Het was in Europa de grootste en interessantste poging om een stem te geven aan ontevreden kiezers en de politieke- en bestuurscultuur te veranderen. Bij de laatste verkiezingen, in 2018, ging maar liefst één op de drie stemmen in Italië naar de Vijfsterrenbeweging, die zich profileerde als een anti-systeempartij. Maar gisteravond is het tot een …

De breuk in Italiaanse anti-systeempartij Lees meer »

Elena Ferrante vertelt over zichzelf – als schrijver

Elena Ferrante is nog steeds een raadsel. Wie is deze persoon die zulke prachtige romans heeft geschreven? Hoewel er van alles is gesuggereerd, weten we het nog steeds niet. Haar vierdelige cyclus over twee Napolitaanse vrouwen is in zo’n veertig talen vertaald, in miljoenen exemplaren verkocht. Maar Ferrante? Ze heeft recentelijk wel iets over zichzelf …

Elena Ferrante vertelt over zichzelf – als schrijver Lees meer »

Referenda over justitie in Italië rieken naar een wraakactie

Zondag kunnen Italianen hun mening geven over een onderwerp dat hen na aan het hart ligt en waarover al jaren fel wordt gedebatteerd: het functioneren van de rechterlijke macht. Daar worden vijf referenda tegelijkertijd over gehouden, in een kleurenwaaier van stembiljetten die gaat van rood naar grijs. Er zitten belangrijke thema’s tussen. Maar: de vragen …

Referenda over justitie in Italië rieken naar een wraakactie Lees meer »

Italië herdenkt zijn 9/11: de aanslag op Falcone

Ik herinner me nog de fysieke onpasselijkheid toen ik het hoorde. Het ongeloof. Het zal toch niet waar zijn? Het was  aan het einde van een zonnige zaterdagmiddag, vandaag precies dertig jaar geleden. Teletekst ontplofte. Overal gingen telefoons over. Werden tv’s aangezet. Want de maffia had Giovanni Falcone vermoord. Falcone! Een held. Een inspirator. De …

Italië herdenkt zijn 9/11: de aanslag op Falcone Lees meer »

Duitsland wil dat Italië rechtszaken wegens oorlog stopt

Duitsland vindt dat er een streep onder moet worden gezet, maar voor een aantal Italiaanse rechters gaat de Tweede Wereldoorlog nog steeds door. Er lopen in Italië zeker 25 zaken tegen de Duitse staat waarin nabestaanden schadevergoeding vragen wegens oorlogsmisdaden of misdaden tegen de menselijkheid die zijn begaan door nazi-soldaten. In verband hiermee is door …

Duitsland wil dat Italië rechtszaken wegens oorlog stopt Lees meer »

Antoon van Dyck - Elena Grimaldi Cavalleroni Cattaneo

Over de bloeitijd van het ‘superbe’ Genua

In Washington gooiden de coronamaatregelen roet in het eten. De National Gallery had samen met de Scuderie del Quirinale in Rome een tentoonstelling opgezet om een groot publiek kennis te laten maken met de glorietijden van Genua als artistiek centrum. Alles stond klaar. Eerst Washington, dan Rome. Maar een maand voor de opening, gepland voor …

Over de bloeitijd van het ‘superbe’ Genua Lees meer »

Oorlog in Oekraïne leidt in Italië tot ruzie over bevrijdingsdag

Italië viert morgen zijn Bevrijdingsdag. Dat is sowieso al een andersoortige dag dan in Nederland, maar dit jaar is er een dimensie bijgekomen: de oorlog in Oekraïne. De (oud-)partizanen en in hun kielzog veel linkse Italianen hebben deze dag altijd als hún feestje gezien, met veel ‘bella ciao’. Maar zij zijn sterk verdeeld geraakt. Want …

Oorlog in Oekraïne leidt in Italië tot ruzie over bevrijdingsdag Lees meer »

Cover De Albatros - Simona Lo Iacono

Pakkende roman over de schrijver van il gattopardo

Giuseppe Tomasi di Lampedusa heeft maar één boek geschreven, aan het eind van zijn leven, maar dat is wereldberoemd geworden. Il Gattopardo. De Tijgerkat. Hij schrijft over zijn overgrootvader, een Siciliaanse prins die ten tijde van de Italiaanse eenwording, midden negentiende eeuw, de wereld ziet veranderen. Nu heeft een andere Siciliaanse schrijver, Simona Lo Iacono, …

Pakkende roman over de schrijver van il gattopardo Lees meer »

Twee films rondom de Napolitaanse legende Eduardo De Filippo

Zijn voornaam is meestal genoeg in Italië, en zeker in Napels. Zeg ‘Eduardo’, en de meeste mensen zullen weten over wie je het hebt. Acteur, dramaturg en regisseur Eduardo De Filippo (1900-1984) is een legende. Hij is een bron van inspiratie geweest voor tientallen theatermakers, onder wie Dario Fo. De typische Napolitaanse komedie, met een …

Twee films rondom de Napolitaanse legende Eduardo De Filippo Lees meer »

Eindelijk regen in Italië – maar is het genoeg?

Na paar uitzonderlijk droge wintermaanden hadden de Italiaanse meteorologen vandaag goed nieuws: het gaat een paar dagen regenen. Het land heeft de op twee na droogste winter van de afgelopen 65 jaar achter de rug. Daarom klonk de waarschuwing dat de paraplu mee moet, bijna opgewekt. Het belangrijkste bericht vanmorgen op de site MilanoToday: ‘Eindelijk …

Eindelijk regen in Italië – maar is het genoeg? Lees meer »

Enorme fraudezaak in Italië, 30 jaar na ‘Schone Handen’

Vandaag is het precies dertig jaar geleden dat het grote corruptie-onderzoek Schone Handen begon. Dat leidde tot de instorting van een politiek bestel dat een halve eeuw nauwelijks was veranderd. Maar kwam daarmee ook een einde aan de corruptie in Italië? Nee. Een paar dagen geleden waarschuwde minister van Economie Daniele Franco dat er nu …

Enorme fraudezaak in Italië, 30 jaar na ‘Schone Handen’ Lees meer »

misbruikslachtoffers in Italië eisen onafhankelijk onderzoek

Waarom in Duitsland en Frankrijk wel, en in Italië nog altijd niet? Italiaanse slachtoffers van seksueel misbruik door geestelijken eisen een diepgravend onderzoek  hiernaar. Vandaag is een tiental organisaties die een stem willen geven aan slachtoffers een campagne hiervoor begonnen. In een verklaring zeggen ze: De tijd is gekomen dat ook men in Italië, zoals …

misbruikslachtoffers in Italië eisen onafhankelijk onderzoek Lees meer »

Mattarella-bis is goed en slecht nieuws

Wanneer president Mattarella vanmiddag in Rome wordt beëdigd voor een tweede termijn, begroet door 21 kanonschoten, is dat zowel goed als slecht nieuws. Het goede nieuws is voor de onmiddellijke korte termijn. Politiek verandert er niets, op een moment dat Italië ondanks veel problemen een gouden periode doormaakt. Het slechte nieuws is voor wie verder …

Mattarella-bis is goed en slecht nieuws Lees meer »

President Italië: Waarom de uitslag zo moeilijk te voorspellen is

In veel landen zou het niet zo moeilijk zijn om bij benadering de uitslag van een stemming in het parlement te voorspellen. Je kijkt naar de fracties, luistert naar wat ze hebben verklaard, en telt alles bij elkaar op.  Maar bij de stemmingen voor een nieuwe president van Italië, die vanmiddag beginnen, is het zo …

President Italië: Waarom de uitslag zo moeilijk te voorspellen is Lees meer »

Draghi

President Italië: Draghi heeft het land in de steigers gezet

Stel dat Mario Draghi volgende week tot president wordt gekozen, wordt het dan weer een politieke en bestuurlijke chaos? Hij is nu ruim elf maanden premier en heeft zich ontpopt tot een van de beste premiers die Italie ooit heeft gehad. Er is een beroemd citaat van een eeuw geleden dat luidt: ,,De Italianen besturen …

President Italië: Draghi heeft het land in de steigers gezet Lees meer »

Persconferentie Draghi 22 december

President Italië: Kan het land Mario Draghi missen als premier?

Sinds Mario Draghi op 13 februari vorig jaar het gedesinfecteerde belletje in handen kreeg waarmee de premier traditioneel de ministerraad opent, is er veel goed nieuws uit Italië gekomen. Covid? Italië is een voorbeeld voor andere landen. Europees Herstelfonds? Rome heeft een concreet, serieus plan naar Brussel gestuurd. Crisis? Een woord dat een echo is …

President Italië: Kan het land Mario Draghi missen als premier? Lees meer »

Cover boek Elena Curti

Laatste dochter (99 jaar) van Mussolini overleden

De laatste dochter van Benito Mussolini is maandag overleden, stond in de krant. Hè? De meeste Italianen zullen niet geweten hebben dat er nog een dochter van de fascistische dictator in leven was. Ook haar naam wordt nauwelijks herkend. Elena Curti. Een van de buitenechtelijke kinderen van Mussolini. Op 99-jarige leeftijd overleden in haar huis …

Laatste dochter (99 jaar) van Mussolini overleden Lees meer »

Berlusconi booster

President Italië: Berlusconi’s operatie eekhoorntje lijkt mislukt

Hoe bestaat het, zou je denken, dat iemand als Silvio Berlusconi er ook maar kan denken om president te willen worden? Dat ook zijn politieke vrienden hem dat niet heel sterk afraden? Dat miljoenen Italianen, volgens een opiniepeiling van maandag 18 procent, dat zelfs een goed idee vinden? (Een update aan het einde) Er spreekt …

President Italië: Berlusconi’s operatie eekhoorntje lijkt mislukt Lees meer »

President Italië: Salvini twijfelt aan Berlusconi

Volgende week maandag begint het Italiaanse parlement aan de stemrondes om een nieuwe president te kiezen. Inmiddels is voor iedereen wel duidelijk dat Silvio Berlusconi dit heel graag zou worden. Maar nu lijkt het erop dat zijn bondgenoot in het rechtse blok, Matteo Salvini van de rechts-populistische Lega Nord, die hoop de bodem in heeft …

President Italië: Salvini twijfelt aan Berlusconi Lees meer »

Duitse toeristes aangevallen in Milaan

Vrouwen betast bij jaarwisseling in Milaan

Oudjaarsnacht in Milaan 2022 als in Keulen 2016? Politie en justitie in Milaan doen onderzoek naar drie gevallen waarin jonge vrouwen kort voor en kort na de jaarwisseling zijn omringd door groepen jonge mannen en door hen zijn beroofd en op allerlei manieren betast.  Bij zeker één slachtoffer zijn kleren van het lijf gescheurd. Zeker …

Vrouwen betast bij jaarwisseling in Milaan Lees meer »

Speranza grafiek

Draghi wijst beschuldigend naar no-vax’ers

Zo hard als de Italiaanse premier Draghi en zijn minister van Gezondheid Speranza uithaalde naar de mensen die zich niet laten vaccineren tegen Covid, zo hard heb ik het nog niet vaak gehoord. Op een persconferentie maandagavond ter toelichting van hun coronabeleid deden ze dat in woorden en met cijfers. Draghi zei aan het begin …

Draghi wijst beschuldigend naar no-vax’ers Lees meer »

Hel - Anonieme schilder

De Hel is te zien in Rome

Duivels met vervaarlijke martelwerktuigen. Vlammen, rook en mist. Schreeuwende mensen, angstaanjagende open muilen die alles in hun buurt proberen te verslinden. Dat alles en meer is te zien op de interessantste tentoonstelling nu in Rome, een expositie die gewijd aan de manier waarop de hel in de beeldende kunst is afgebeeld.

Klimt - Portret van een vrouw

Het schilderij dat twee keer verdween en twee keer werd teruggevonden

Het is niet het beroemste of het mooiste schilderij van Gustav Klimt. Maar het ‘Portret van een vrouw’ dat nu het sluitstuk vormt van een grote tentoonstelling over Klimt in Rome, was de afgelopen jaren wel het meest besproken schilderij van de Oostenrijkse schilder. Gestolen uit een museum en jaren later op een merkwaardige manier …

Het schilderij dat twee keer verdween en twee keer werd teruggevonden Lees meer »

Globe Hondius Florence

Hemelglobe van Amsterdamse cartograaf gerestaureerd

Het is zo’n klein berichtje waar een heleboel achter verscholen zit: het Galileo-museum in Florence heeft een zeventiende-eeuwse hemelbol gerestaureerd die is gemaakt door de Nederlandse cartografen vader en zoon d’Hondt en Adriaen Veen. Eerst (ik moest het opzoeken): wat is een hemelbol (eigenlijk is ‘hemelglobe’ correcter)? Niets anders dan een wereldbol waarop niet de …

Hemelglobe van Amsterdamse cartograaf gerestaureerd Lees meer »

Coronapaspoort verplicht: de eerste ervaringen in Italië

Coronapaspoort op het werk? Nederland wil er niet aan, Italië maakt een voorlopige balans op nadat sinds maandag alle werknemers een coronapaspoort moeten laten zien. Dat betekent: gevaccineerd, genezen of niet langer dan 48 uur tevoren getest. Een paar eerste conclusies: Meer vaccinaties. Tienduizenden mensen hebben besloten zich toch te laten vaccineren, ook al hadden …

Coronapaspoort verplicht: de eerste ervaringen in Italië Lees meer »